غلامرضا جلالى ( گروهى از پژوهشگران )
61
مشاهير مدفون در حرم رضوى ( فارسي )
بهبودى او قطع اميد كرد . « 1 » سرانجام امين السلطان در داورزن ، نزديك سبزوار ، به تاريخ 17 رمضان 1300 ه . ق درگذشت « 2 » ولى بنا به مصالحى شاه فوت او را تا هفت روز بعد فاش نكرد . « 3 » اعتماد السلطنه مىنويسد : « شاه مىخواهد به قدرت سلطنت خود به مردم مشتبه سازد كه امين السلطان نمرده است » . « 4 » همو درباره سرنوشت امين السلطان مىنويسد : « در تلگرافى كه از سبزوار آمده نوشته شده كه او هفت روز است كه مرده و بىغسل و كفن افتاده و جسدش عفونت برداشته و شاه به عمد خود را به نادانى زده است » . « 5 » شاه پس از افشاى خبر مرگ امين السلطان تمام مشاغل و مناصب و لقب امين السلطانى را به پسر او ، على اصغر خان امين الملك كه جوانى 28 ساله بود ، داد زيرا او « خوشفطرت و خوشنيت » بود اما به برادر بزرگتر او اطمينان نداشت . « 6 » پسران ديگر آقا ابراهيم يعنى آقا محمد على به امين حضرت و آقا اسماعيل به امين الملك ملقب شدند . « 7 » امين لشكر نكات پندآموزى را در مورد فوت و محل دفن امين السلطان نوشته است كه خالى از لطف نيست . او مىگويد : « امين السلطان باآنهمه اعتبارات و مشاغل و خيالات آتيه در جايى فوت كرد كه پسر و زن و قوم و منسوب او احدى پيش او نبود و كفن او را هم از بازار آورده بودند و سالها بود تدارك دفن خودش را در زاويه مقدسه معصومه عليه السّلام قم ديده و مكان ساخته و قارى و اسباب گذارده بودند و به حكم تقدير او را به مشهد مقدس حمل مىدهند و هر امساك و قناعتى كه در دنيا كرده بود ، ذخيره نموده بود حال به دست ديگران آيا چه مىشود » ؟ « 8 » جنازه امين السلطان پس از حمل به مشهد در صفه جنوبى دار السعاده در
--> ( 1 ) - همان / 67 - 66 . ( 2 ) - محمد حسن خان اعتماد السلطنه : روزنامهى خاطرات / 244 . ( 3 ) - ميرزا قهرمان امين لشكر : پيشين / 105 . ( 4 ) - همان / 245 . ( 5 ) - محمد حسن خان اعتماد السلطنه : پيشين / 246 . ( 6 ) - ميرزا قهرمان امين لشكر : پيشين / 109 . ( 7 ) - ميرزا على خان امين الدوله : پيشين / 93 - 94 . ( 8 ) - ميرزا قهرمان امين لشكر : پيشين / 105 .